بیل‌‌های مکانیکی باز در ایران گنجینه کشف ‌کردند
مهر ۱۶, ۱۳۹۹
حریم پاسارگاد در خطر
مهر ۲۸, ۱۳۹۹
نمایش همه

تعرض به تپه چغامیش دزفول

از میان ۶۰ تپه باستانی دزفول تنها شش تپه ثبت ملی شده

 

مجتبی گهستونی، فعال حوزه میراث‌فرهنگی خوزستان، عضو شورای هماهنگی میراث فرهنگی صنایع دستی گردشگری

تخریب و تعرض‌های کشاورزان و دیگر افراد محلی در شهر باستانی چغامیش دزفول این بار به محوطه باستانی دولتی سرایت کرده است.

یگان حفاظت از میراث فرهنگی دزفول با حضور در محل برای چندمین بار به مالک زمین هشدار کتبی و شفاهی داده که این تعرض غیر قانونی است و با استعلام شما مبنی بر تسطیح تپه‌های باستانی مخالفت شده است. مالک یک زمین ۲۴ هکتاری در محدوده اراضی خود سه تپه باستانی به نام دولتی دارد که بر اساس قوانین میراث فرهنگی هر گونه تعرض و تخریب و تسطیح در اراضی موجب صدور حکم قضایی می‌شود.

مالک زمینی که تپه‌های باستانی دولتی در آن قرار دارد با وجود همه تذکرهای کتبی و شفاهی برای چندمین بار با ماشین آلات خود اقدام به تخریب و تعرض به تپه‌های باستانی کرد که این بار منجر به بازداشت رانندگان مورد نظر از سوی نیروی انتظامی و یگان حفاظت شد. همچنین مالک مورد نظر به دلیل تعرض‌های چند ماه گذشته خود در محوطه باستانی دولتی پنج روز بازداشت شد.

با مشاهده محوطه و تپه‌های باستانی دولتی دزفول می‌توان تعرض‌ و تخریب‌های گوناگون از جمله تسطیح اراضی، گودبرداری، ساخت زمین فوتبال، کانال کشی، احداث کارخانه ذرت خشک کنی، فنس کشی و . . . توسط افراد مختلف را مشاهده کرد. با اینکه غیرمجاز بودن هرگونه عملیات تسطیح در اراضی یاد شده قبلا از سوی اداره میراث فرهنگی دزفول صادر شده بود اما این اداره متعهد شده در راستای حفظ آثار تاریخی و محوطه‌های باستانی پیگیری‌های حقوقی و قانونی را تا حصول نتیجه در دستور کار قرار دهد. بی‌شک ثبت ملی نشدن محوطه باستانی دولتی که مربوط به دوران ایلامی هست ضرورتی انکارناپذیر دارد.

از میان ۶۰ تپه باستانی دزفول تنها شش تپه ثبت ملی شده. حال که رئیس اداره میراث فرهنگی صنایع دستی و گردشگری دزفول تغییر کرده و  یکی از کارشناسان قدیمی و با تجربه این اداره سکان‌دار امور شده، برای استفاده از نیروهای کارشناس در بخش دولتی و دوستداران میراث فرهنگی و صنایع دستی گردشگری متعهد شده. در حالی که در ماه‌های اخیر خبر خوشحال کننده تعیین عرصه و حریم تپه باستانی چغاپهن دزفول پس از ده‌ها سال از شناسایی و بررسی آن را مطالعه کردیم، اما با بررسی محوطه باستانی دزفول درمی‌یابیم که ده‌ها محوطه بسیار با ارزش این شهرستان ثبت ملی نشده.

واقعیت این است که کاوش‌های باستان‌شناسی در دزفول سابقه قابل اعتنایی ندارد، با اینکه دزفول برخوردار تعدادی محوطه بزرگ و مهم است و باستان‌شناسان مطرحی در برخی محوطه‌های باستانی آن کار کرده‌اند، اما همه این اقدامات محدود به دوره‌ ای خاص بوده است.

در میان ده‌ها تپه باستانی شهرستان دزفول که واجد ارزش ثبت ملی هستند تنها تعداد اندکی در فهرست آثار ملی جای گرفته‌اند که از جمله آن آثار می‌‌توان به محوطه باستانی جندی‌شاپور به شماره ۶۴، تپه بالنجان به شماره ٣٠٧١، تپه چغا بنوت به شماره ثبت ٣٢٣٢، تپه دهنو به شماره ثبت ۶١۴٠، تپه چغامیش به شمار ۴٨٧ و تپه چغاپهن به شماره ٣٢٧٠٨ اشاره کرد.

در میان ده‌ها محوطه باستانی و بسیار شاخص شهرستان دزفول که تاکنون ثبت ملی نشده‌اند با نام‌های مطرحی مواجه می شویم. ازجمله این آثار می‌توان به تپه‌های چغا دوسر، چغا چشمه، ابوالبشر، امیرالمومنین، بلادیه، بنه الوان، بنه آیش، بنه لازم، بنه یعقوب، جنگلبانی، جواد، چهل میرون، حریبه، دوبه، دیلم، زین العابدین، سید نور، شرف آباد، شنگر سفلی، شنگر علیا، علی دیمی، قلعه خلیل، تپه نهضت و محوطه‌های باستانی خیبر شامل سه تپه، دزآب شامل پنج تپه، دولتی سه تپه، سدیره دوتپه، سه عنایت سه تپه، شهید بهشتی دو تپه، فراش دوتپه، فضیلی سه تپه که یکی از این سه گانه‌ها در سال ۹۴ تخریب شد، میانرود شامل دوتپه اشاره کرد. در این میان باید به محوطه‌ها و تپه‌هایی از جمله محوطه باستانی جوی تگرگی اشاره کنیم که تا کنون بررسی و شناسایی نشده و برای متولیان میراث‌فرهنگی ناشناخته باقی مانده.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *